Dự trữ buồng trứng phản ánh số lượng trứng còn lại trong buồng trứng, được đo bằng AMH và số nang noãn AFC. Y học hiện tại chưa có phương pháp làm tăng số lượng trứng thật sự, nhưng ba mẹ hoàn toàn có thể cải thiện chất lượng trứng, tối ưu chu kỳ rụng trứng và tăng cơ hội thành công khi làm IVF. Lối sống, dinh dưỡng, điều trị nội tiết và phác đồ kích thích buồng trứng phù hợp giúp tạo khác biệt lớn.

1. Dự trữ buồng trứng là gì?

Dự trữ buồng trứng (Ovarian Reserve – OR) là “kho trứng” còn lại của người phụ nữ tại mỗi thời điểm.

Được đánh giá qua:

• AMH (Anti-Müllerian Hormone)

• AFC (Antral Follicle Count) – số nang noãn trên siêu âm

• FSH ngày 2–3 chu kỳ

Theo WHO & ASRM (2023), dự trữ buồng trứng giảm dần theo tuổi và giảm nhanh sau tuổi 35.  Điều quan trọng: Số lượng trứng không thể tăng lại, nhưng cơ hội mang thai vẫn có thể tối ưu hóa.

2. AMH thấp có tăng lại được không? – Điều có thể & không thể

Điều có thể cải thiện

• Chất lượng trứng

• Đáp ứng buồng trứng trong các chu kỳ IVF

• Hoạt động hormone estrogen – progesterone

• Môi trường nuôi trứng (dinh dưỡng – chuyển hoá – lối sống)

• Tối ưu hoá phác đồ kích thích trứng

Điều không thể thay đổi

• Không thể “tạo thêm trứng mới” (trứng đã có từ khi sinh ra).

• Không có thuốc, thực phẩm chức năng nào làm tăng AMH bền vững nếu nguyên nhân là suy giảm sinh lý theo tuổi. Nguồn: American Society for Reproductive Medicine – Ovarian Reserve (2022)

3. Nguyên nhân khiến dự trữ buồng trứng giảm

• Tuổi tác (yếu tố quan trọng nhất)

• Di truyền

• Phẫu thuật buồng trứng

• Lạc nội mạc tử cung

• Điều trị hoá trị – xạ trị

• Stress kéo dài

• Lối sống: thức khuya, hút thuốc, rượu bia

• Suy buồng trứng sớm (POI). Nguồn: NICE – POI Guidelines (2023)

4. Có thể cải thiện chất lượng trứng không? – Có

Mặc dù số lượng trứng không tăng, chất lượng trứng có thể được cải thiện nếu buồng trứng được hỗ trợ đúng cách.

4.1. Điều chỉnh lối sống (quan trọng nhất)

• Ngủ 7–8 giờ, tránh thức khuya

• Tập thể dục nhẹ: 30 phút/ngày

• Tránh thuốc lá, rượu bia

• Giảm stress, tránh làm việc liên tục kéo dài

Nghiên cứu tại Harvard School of Public Health (2024) cho thấy lối sống lành mạnh cải thiện đáng kể chất lượng noãn và khả năng đáp ứng khi kích trứng.

4.2. Dinh dưỡng đúng giúp tối ưu chất lượng trứng

Các nhóm thực phẩm nên ưu tiên:

• Trứng, cá hồi, hạt óc chó, hạnh nhân, quả mọng, rau xanh đậm

• Omega-3 giúp giảm viêm, hỗ trợ màng tế bào trứng

• Vitamin D, E, CoQ10 hỗ trợ chuyển hoá năng lượng trong noãn. Nguồn: Harvard Fertility Diet Study (2024)

4.3. Một số hỗ trợ y khoa giúp tối ưu buồng trứng

Không làm tăng số trứng, nhưng giúp buồng trứng đáp ứng tốt hơn:

• Điều chỉnh nội tiết (E2, progesterone)

• Bổ sung DHEA đúng chỉ định (chỉ dùng khi có xét nghiệm và bác sĩ kê đơn)

• Điều trị lạc nội mạc tử cung nếu có

• Hỗ trợ tuyến giáp – prolactin nếu bất thường

5. IVF có giúp cải thiện cơ hội mang thai khi dự trữ thấp không? – Có

Vai trò của IVF trong nhóm AMH thấp

• Giúp thu được nhiều trứng nhất có thể trong mỗi chu kỳ

• Tạo phôi – chọn phôi tốt

• Có thể thực hiện kích trứng nhiều lần rồi trữ phôi

• Điều chỉnh phác đồ IVF 2 tốt, tối ưu đáp ứng của buồng trứng

• Sử dụng ICSI để tăng khả năng thụ tinh nếu tinh trùng yếu

Theo ASRM (2023), tỷ lệ IVF thành công ở nhóm AMH thấp vẫn đạt 30–40% nếu chọn phác đồ phù hợp và tạo đủ số phôi.

6. Khi nào cần cân nhắc xin trứng?

Bác sĩ có thể đề cập đến lựa chọn này khi:

• AMH < 0.1 ng/mL

• Số nang noãn AFC < 2

• Không đáp ứng với nhiều chu kỳ kích thích

• Suy buồng trứng sớm (POI) tiến triển nặng

Tỷ lệ thành công IVF bằng trứng hiến có thể đạt 55–65%. Nguồn: ASRM – Donor Egg Success Rates (2022)

7. Lời khuyên từ Phòng khám Minh Châu

“Dự trữ buồng trứng thấp không phải là dấu chấm hết. Điều quan trọng là ba mẹ biết mình đang ở đâu – và đi đúng hướng ngay từ đầu.”

Tại Minh Châu Fertility Clinic, ba mẹ sẽ được:

• Đánh giá AMH – AFC – nội tiết toàn diện

• Tư vấn cá thể hoá: nên cải thiện tại nhà hay bắt đầu IVF

• Phác đồ IVF tối ưu cho AMH thấp (IVF 2 tốt, kích thích nhẹ…)

• Hỗ trợ dinh dưỡng – tâm lý – lối sống đi kèm

Đặt lịch kiểm tra AMH & tư vấn dự trữ buồng trứng tại https://pkbslethiminhchau.com

Nguồn tham khảo

1. ASRM – Ovarian Reserve & Fertility (2022)

2. WHO – Infertility Overview (2023)

3. Harvard School of Public Health – Fertility Diet Study (2024)

4. Harvard Health Publishing – Ovarian Aging (2024)

5. NICE – Premature Ovarian Insufficiency (2023)

6. Bộ Y tế Việt Nam – Hướng dẫn chẩn đoán & điều trị vô sinh (2023)